Ruimte voor nieuwe partners en voor inwoners

Het is handig om vooraf te bepalen of je je als overheid vooral blijft richten op (nieuwe) formele en commerciële partijen (zoals sociaal ondernemers) of juist toe wilt naar samenwerking met informele partijen (bewoners, zelforganisaties etc) of naar combinaties daarvan. In het eerste geval geldt vaak dat er al bestaande afspraken of verplichtingen zijn waar je rekening mee moet houden of die ter discussie gesteld worden. Vaak moet daarbij ook rekening gehouden worden met de EU aanbestedingsregels. Als je juist taken wilt overdragen aan bewoners en zelforganisaties spelen hele andere zaken een rol.

Maatschappelijk aanbesteden vraagt om een gelijk speelveld waarin partijen op een gelijkwaardige manier kunnen participeren. Dat kan door in de proceskaders of beoordelingscriteria hier bepalingen voor op te nemen, bijvoorbeeld door partijen afhankelijk van elkaar te maken (bv. door samenwerking te eisen) of een grotere mate van zeggenschap te geven over (deel)budgetten. Om tot een gelijk speelveld te komen, is het soms nodig om extra aandacht te besteden aan nieuwe spelers op de markt. Bijvoorbeeld door je in te leven in hoe zij georganiseerd zijn, welke eisen voor hen reëel zijn en welke niet. Als je nieuwe partners wilt bereiken, zal je ook nieuwe kanalen moeten aanboren om hen te attenderen op de mogelijkheid om mee te doen.

Doel van het vormen van coalities is het vergroten van de hoeveelheid en diversiteit van instrumenten/krachten die ingezet kunnen worden voor de aanpak van het vraagstuk. Brede coalities met nieuwe, bijzondere partners bieden de grootste kans dat ook nieuwe, creatieve oplossingen tot stand komen. Daarbij kunnen bewonersorganisaties en gemeente net zo goed coalitiepartij zijn als bijvoorbeeld corporaties, welzijn- en zorginstellingen, scholen en bedrijven, zolang maar duidelijk is wat hun meerwaarde in het samenspel is. Maar uiteraard kan het ook gaan om 1 partij die 1 concrete taak van de overheid overneemt.

Een belangrijk aandachtspunt is de rol die de gemeente zelf inneemt in de coalitie. Dat kan de rol van opdrachtgever zijn (als aanbesteder van de uitvoeringstaken), maar ook de rol van facilitator (procesbegeleiding, mogelijk maken met regelgeving of middelen). Maar soms is de gemeente ook gelijkwaardige partner in de uitvoering (bv. als het kleine groenbeheer door bewoners wordt gedaan en het grove groenonderhoud door de groenbeheerders van de gemeente). Het kan ook zijn dat de gemeente na overdracht van een taak of eigendom geen formele rol heeft in de coalitie. Het is belangrijk om de rolverdeling in een coalitie scherp met elkaar te definiëren zodat de verwachtingen over en weer helder zijn.

Essentieel bij maatschappelijk aanbesteden is dat bewoners als gesprekspartners net zo serieus genomen worden als professionals. Zoals gezegd is de scheidslijn tussen de professionele wereld en de wereld van vrijwilligers en sociaal ondernemers niet zo scherp. Bij maatschappelijk aanbesteden kunnen mensen uit beide werelden de nieuwe zakelijke partners zijn. De initiatieven van onderop kun je zien als een nieuwe Nederlandse topsector. Hier zit immers ‘werk’ in dat van onschatbare (economische) waarde is voor Nederland. Zie ook www.krachtinnl.nl.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.