Evaluatie en verankering

Het succes van maatschappelijk aanbesteden zit niet alleen in het inhoudelijke resultaat (de oplossingen, het maatschappelijk rendement, de uitgevoerde taken), maar vaak juist in het proces (de vitale coalities die ontstaan, de neveneffecten). Door vooraf na te denken over wat je wilt bereiken en criteria voor succes te definiëren (inclusief wie er beter van moet worden), wordt helderder waar je met elkaar naar toe werkt. Benoem bijvoorbeeld wat je onder draagvlak verstaat en hoe je dat meet. Goed meten blijkt een voorwaarde te zijn voor succesvolle projecten , maar niet alles is meetbaar. Gelijk naar de tips, klik hier.

Maatwerk
Als het bevalt is het natuurlijk zaak om te zorgen dat de geleerde lessen tot aanpassingen in de aanpak leiden. Vaak heeft men de neiging om een succesvolle aanpak in alle wijken uit te rollen. Maar niet alles is klakkeloos over te nemen. De partners in elke wijk zijn anders, de vraagstukken zijn anders, de urgentie verschilt. Juist omdat de menselijke maat en de best persons in een wijk centraal staan bij maatschappelijk aanbesteden, is dat niet zomaar naar een andere wijk of domein te kopiëren. Dat is een systeemoplossing, die niet zomaar past in de leefwereld. Dat wil niet zeggen dat alleen maatwerk mogelijk is. Het gaat om de juiste balans tussen maatwerk en generiek beleid en standaard werkwijzen, tussen de lappendeken en het uniform. Accepteer ook dat niet alles voor eeuwig blijft werken op de manier die nu bedacht wordt. Sommige initiatieven sterven een zachte dood of gaan door in een andere vorm. Dat hoeft niet altijd een ramp te zijn.

Borging
Met het borgen van de werkwijze kun je al meteen bij de start beginnen. Door als gemeente zoveel mogelijk interne mensen te betrekken, niet alleen vanuit de inhoudelijk betrokken beleidsafdelingen, maar ook van aanverwante afdelingen, juridische zaken, bestuurlijke zaken, communicatie, planning en control, financiën etc. Door met elkaar ervaringen uit te wisselen, processen te beschrijven en erover te communiceren (intern en extern) wordt kennis gedeeld. Het grootste struikelblok is vaak dat ambtenaren jarenlang getraind zijn om plannen te toetsen aan bestaand beleid: kan het, mag het, past het? Bij maatschappelijk aanbesteden is de basishouding ‘hoe kunnen we dit mogelijk maken?’ Dat is geen kleine attitudeverandering.

Verankering van de werkwijze is natuurlijk niet alleen relevant voor de gemeente, maar ook voor de nieuwe coalitie als geheel. Door samen een lerende gemeenschap te vormen kunnen de partners de overgang naar nieuwe verhoudingen soepeler laten verlopen en bijsturen waar nodig.